مصالح ساختمانی ۳۰۰ درصد گران شد؛ رشد ساخت منفی ۶.۴

قیمت مصالح ساختمانی در سال ۱۴۰۵ تا ۳۰۰ درصد افزایش یافته است. به گزارش خبرگزاری تسنیم، فرزانه صادق، وزیر راه و شهرسازی، روز دوشنبه ۷ مهر ۱۴۰۵ با اعلام این رقم گفت مسکن بخشی از اقتصاد کلان است و به‌شدت از شرایط اقتصادی و نوسانات بازارهای موازی اثر می‌پذیرد. او افزود مشکل استطاعت مسکن تنها مختص ایران نیست و سیاست‌گذاری در این حوزه باید با تحلیل دقیق مسائل موجود و با اولویت دادن به توان خرید خانوارها انجام شود.

آمار مرکز آمار ایران

یک روز بعد، گزارش مرکز آمار ایران که تسنیم منتشر کرد، تصویر روشن‌تری از وضعیت بخش ساختمان ارائه داد:

• رشد بخش ساختمان در بهار ۱۴۰۵: منفی ۶.۴ درصد (در مقایسه با منفی ۰.۸ درصد در نیمه نخست ۱۴۰۴)
• تورم سالانه مسکن در شهریور: ۳۲.۷ درصد
• تورم سالانه اجاره‌بها: ۳۲.۲ درصد
• تورم سالانه خدمات تعمیر و نگهداری مسکن: ۶۸.۹ درصد (تورم نقطه‌به‌نقطه: ۸۳.۹ درصد)

کنار هم گذاشتن این ارقام نشان می‌دهد هزینه ساخت بسیار سریع‌تر از قیمت مسکن رشد کرده و حاشیه سود سازندگان را فشرده‌تر کرده است؛ نتیجه آن، کاهش حجم ساخت‌وساز است.

چرا برای مهندسان مهم است؟

رشد منفی بخش ساختمان یعنی کاهش پروانه‌های جدید و در نتیجه کاهش کار طراحی و نظارت. اما در همین شرایط، تورم ۶۹ درصدی خدمات تعمیر و نگهداری نشان می‌دهد تقاضا به سمت بهسازی ساختمان‌های موجود جابه‌جا شده است؛ بازاری که ارزیابی آن بر اساس مبحث بیست‌ودوم مقررات ملی ساختمان (مراقبت و نگهداری از ساختمان‌ها) انجام می‌شود و مهندسان می‌توانند در آن فعال‌تر شوند.

افزایش ۳۰۰ درصدی مصالح، فشار برای جایگزینی مصالح ارزان‌تر را بالا می‌برد. مهندسان ناظر باید بیش از گذشته کیفیت و استاندارد بودن مصالح ورودی به کارگاه را طبق مبحث پنجم (مصالح و فرآورده‌های ساختمانی) کنترل کنند؛ میلگرد و سیمان غیراستاندارد در دوره‌های گرانی بیشترین ورود را به بازار دارند.

برای طراحان، بهینه‌سازی سازه ـ کاهش مصرف فولاد و بتن بدون کم کردن ایمنی ـ اکنون مزیت رقابتی مستقیم است. ماشین‌حساب‌های مباحث مقررات ملی برای مقایسه سریع گزینه‌ها در مرحله طرح اولیه در دسترس هستند. در قراردادهای طراحی و نظارت نیز، با توجه به نوسان شدید قیمت‌ها، پیش‌بینی بند تعدیل یا مرحله‌بندی پرداخت، مهندسان را از زیان ناشی از طولانی شدن پروژه‌ها در دوره رکود محافظت می‌کند.